Khoa Cơ – Điện tử và Khoa Điện – Điện tử với sự phát triển của trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội

đăng 04:32, 4 thg 11, 2012 bởi Son Le

Ban biên tập xin trân trọng giới thiệu bài viết của GS - TSKH. Phạm Sỹ Tiến - Chủ nhiệm Khoa Cơ - Điện tử về quá trình hình thành, xây dựng và phát triển khoa trong 15 năm qua.

 

1. Giới thiệu sơ lược về ngành Cơ điện tử và ngành Điện-Điện tử

Trường Đại học dân lập Quản lý và Kinh doanh Hà Nội thành lập năm 1996. Năm 2006 trường đổi tên thành Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội cùng với sự ra đời của Khoa Cơ-Điện và sau đó là các khoa Xây dựng, Kiến trúc. Được GS. Hiệu trưởng Trần Phương và Ban Giám hiệu quan tâm, tạo điều kiện phát triển, nên tuy mới có 5 năm đào tạo, các ngành Cơ điện tử và Điện-Điện tử đã góp phần làm cho trường mang một sắc thái mới, trở thành trường đại học đa ngành, không chỉ còn đào tạo về quản lý, kinh doanh, kinh tế, đáp ứng nhu cầu của đất nước đang tiến hành công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Trong chiến lược phát triển khoa học-công nghệ của nước ta, Cơ điện tử, Điện tử, Tự động hóa được xếp vào nhóm ngành ưu tiên phát triển. Từ Khoa Cơ-Điện, đã tách thành hai khoa: Cơ-Điện tử và Điện-Điện tử. Tuy là các ngành công nghệ cao, nhưng Cơ điện tử và Điện-Điện tử lại gần gũi với đời sống xã hội, thích hợp với những sinh viên có tư duy khoa học, kỹ thuật và có nhiều cơ hội việc làm sau khi tốt nghiệp.

Điện-Điện tử là lĩnh vực đã phát triển khá lâu, nhưng trong thời đại công nghệ cao, với sự xuất nhiều loại vật liệu mới, vật liệu nanô, thì thành tựu khoa học trong lĩnh vực Điện-Điện tử càng nở rộ, việc đào tạo kỹ sư Điện-Điện tử ngày càng trở nên quan trọng và thu hút nhiều sinh viên.

Cơ điện tử (Mechatronics) là một lĩnh vực khoa học công nghệ mang tính liên ngành giữa Cơ khí, Tin học, Điện tử và Tự động hoá, có phổ nghiên cứu và ứng dụng rất rộng. Việc đào tạo về Cơ điện tử mới bắt đầu từ những năm 90 của thế kỷ XX trong một số trường đại học ở CHLB Đức và Cộng hòa Áo, sau đó ở Nhật Bản, Hoa kỳ, Trung Quốc, LB Nga... Cơ điện tử được Tạp chí “Technology Review” của Viện Công nghệ Masachussets (MIT) Hoa Kỳ đánh giá là một trong 10 ngành công nghệ có triển vọng làm thay đổi thế giới trong thế kỷ XXI. Nhiều người còn cho rằng, Cơ điện tử là “cơ hội vàng” cho những nước chậm phát triển vươn lên.

Ở Việt Nam, từ một vài năm cuối của thế kỷ XX - đầu thế kỷ XXI, Cơ điện tử bắt đầu được đào tạo ở Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, Trường Đại học Bách khoa TP. Hồ Chí Minh, Học viện Kỹ thuật Quân sự. Sau đó một vài năm, Cơ điện tử được đào đạo ở nhiều trường đại học công lập và dân lập, tư thục ở cả miền Bắc và miền Nam, trong đó có Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội.

2. Đào tạo Cơ điện tử và Điện-Điện tử ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ

Từ khi được thành lập ở Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội, ngành Cơ điện tử tập trung trang bị cho sinh viên kiến thức các chuyên ngành: Cơ điện tử trong sản xuất (các hệ thống sản xuất tự động, máy CNC, Robot), Cơ điện tử trong kỹ thuật ô tô, Tự động hóa trong Cơ khí chế tạo máy; còn ngành Điện-Điện tử trang bị kiến thức các chuyên ngành thuộc lĩnh vực điện và điện tử phục vụ sản xuất và cuộc sống hàng ngày, như Điện tử công nghiệp và dân dụng, Tự động hóa và Kỹ thuật điện, Hệ thống điện và Cung cấp điện, Điện tử viễn thông.

Mục tiêu của ngành Cơ điện tử và ngành Điện-Điện tử là đào tạo các kỹ sư thực hành, có kiến thức và kỹ năng cơ bản về cơ khí, điện và điện tử ứng dụng, có khả năng sử dụng các công cụ tin học ứng dụng để giải quyết các vấn đề liên quan đến thiết kế, chế tạo, vận hành, cải tiến và bảo trì các hệ thống máy móc, thiết bị cơ điện tử, hệ thống điện và hệ thống cơ điều khiển tự động.

Học tập kinh nghiệm của các trường đại học Đức và Đài Loan, hai ngành Cơ điện tử và Điện-Điện tử đã xây dựng chương trình đào tạo đại học với mục tiêu thực hành cao, nhưng phù hợp với điều kiện Việt Nam và của Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội. Sinh viên được rèn luyện kỹ năng thực hành trong phòng thí nghiệm do trường đầu tư xây dựng hoặc liên kết với các trường đại học, viện nghiên cứu có uy tín tại Hà Nội. Ngoài ra, cũng như sinh viên các ngành khác, sinh viên Cơ điện tử và Điện-Điện tử được trang bị tiếng Anh cơ bản và chuyên ngành với số giờ nhiều gấp ba lần số giờ quy định tối thiểu của chương trình đào tạo đại học để đạt trình độ tối thiểu 500 điểm TOEFL khi ra trường.

Để đáp ứng mục tiêu nêu trên, hai ngành Cơ điện tử và Điện-Điện tử đã chuẩn bị đội ngũ giảng viên là các Giáo sư, Phó Giáo sư, Tiến sĩ đầu ngành có kinh nghiệm nhiều năm trong giáo dục đại học. Trong quá trình đào tạo, hai Khoa còn hướng cho sinh viên tham gia nghiên cứu khoa học và các hội thảo khoa học, đồng thời tìm hiểu, so sánh năng lực của sinh viên trường ta với sinh viên cùng ngành kỹ thuật của các trường khác.

Được sự hỗ trợ của trường, năm 2009 Khoa Cơ-Điện đã tổ chức tuyển chọn, bồi dưỡng, huấn luyện và cử một đội Cơ điện tử gồm 6 sinh viên Khóa 12 đi dự thi Olympic Cơ học toàn quốc lần thứ 21 tại Trường Đại học Hàng hải Hải Phòng và năm 2010 – một đội gồm 6 sinh viên Khóa 13 đi dự thi Olympic Cơ học toàn quốc lần thứ 22 tại Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội. Kết quả năm 2009 có hai sinh viên đạt giải khuyến khích, năm 2010 có một sinh viên đạt giải khuyến khích. Điểm thi của sinh viên trường ta đều đạt vị trí trung bình trở lên trong toàn bộ các sinh viên dự thi của tất cả các trường đại học công lập, dân lập và tư thục, đạt vị trí tốp đầu trong số các sinh viên dự thi của khối các trường đại học dân lập-tư thục. Các sinh viên tham gia dự thi Olympic Cơ học đều có ý thức học tập tốt hơn và là hạt nhân trong việc thúc đẩy phong trào học tập của lớp. Kết quả này đã chứng minh sinh viên trường tư thục với điểm đầu vào khiêm tốn, nhưng với sự đào tạo bài bản và sự quản lý tốt, vẫn có thể đứng trong hàng ngũ sinh viên ưu tú của cả nước.

Khóa 11 của trường, đồng thời là khóa đầu tiên của ngành Cơ điện tử và Điện-Điện tử, sau 4,5 năm học tập, hơn 70 sinh viên của hai ngành (chiếm khoảng 80% sinh viên nhập học của Khóa này) đã được bảo vệ luận văn tốt nghiệp từ giữa đến cuối năm 2010. Do chương trình đào tạo thích hợp, các giảng viên nhiệt tình, công tác quản lý tốt, nên những sinh viên nào cố gắng, chăm chỉ học tập, đều có kết quả học tập tốt. Phần lớn luận văn tốt nghiệp của sinh viên Cơ điện tử và Điện-Điện tử đều có sản phẩm cụ thể, đáp ứng yêu cầu đào tạo kỹ sư thực hành. Giảng viên hướng dẫn và duyệt luận văn tốt nghiệp đa số là các Giáo sư, Phó giáo sư, Tiến sĩ của Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, Học viện Kỹ thuật quân sự, đều đánh giá cao nội dung luận văn và năng lực của sinh viên. Điểm luận văn khá cao: gần 20% tốt nghiệp loại khá, còn lại là trung bình khá và trung bình.

Một điều đáng mừng là nhiều sinh viên đã tìm được việc làm trong và ngay sau thời gian làm luận văn. Đến nay, hầu hết sinh viên Khóa 11 hai ngành Cơ điện tử và Điện-Điện tử đã tìm được việc làm trong các doanh nghiệp nhà nước, liên doanh hay tư nhân. Sự chấp nhận của xã hội minh chứng rõ ràng về chất lượng đào tạo ngành Cơ điện tử và Điện-Điện tử của Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội.

3. Phương hướng phát triển của ngành Cơ điện tử và Điện-Điện tử của Trường Đại hoc Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội

Tuy xuất hiện sau các ngành về Quản lý và Kinh doanh, nhưng bước sang giai đoạn phát triển mới của trường, ngành Cơ điện tử và Điện-Điện tử đã xác định phương hướng cụ thể trong thời gian tới.

Hai ngành tiếp tục đi theo hướng đào tạo kỹ sư thực hành. Điều này, trước hết thể hiện ở chương trình đào tạo sẽ dành nhiều thời gian cho sinh viên luyện tay nghề, phần kiến thức lý thuyết phải tập trung vào những vấn đề cốt lõi, thiết yếu; yêu cầu đối với sinh viên chủ yếu là biết để vận dụng kiến thức trong điều kiện các phương tiện thông tin, tính toán phát triển cao. Hai khoa động viên và khuyến khích giảng viên cơ hữu và thỉnh giảng biên soạn các bài giảng hoặc giáo trình của Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội theo hướng thực hành và cô đọng, giúp cho sinh viên học tốt hơn.

Việc rèn luyện kỹ năng nghề nghiệp cho sinh viên sẽ thực hiện nhiều ở trong trường. Mới đây, trường đã ưu tiên đầu tư cho Khoa Cơ-Điện tử xây dựng một phòng thí nghiệm với quy mô vừa phải, sẽ hoàn thành vào tháng 6/2011. Tiếp sau đó sẽ xây dựng phòng thí nghiệm về Điện-Điện tử. Các phòng thí nghiệm đó đủ khả năng cho sinh viên rèn luyện tay nghề và thực hành lắp ráp vận hành các thiết bị tự động, rôbôt, các mạch điều khiển. Ngoài ra, Khoa Cơ-Điện tử và Khoa Điện-Điện tử tiếp tục hợp đồng với các trường đại học, cao đẳng tại Hà Nội để sinh viên làm quen với các máy móc, thiết bị hiện đại và đa dạng. Chương trình đào tạo hai ngành này còn bố trí một học kỳ (khoảng 5 tháng) cho sinh viên thực hành nghề ở một số trường đại học tiên tiến tại Đài Loan hoặc Trung Quốc.

Tăng cường cơ sở vật chất và đẩy mạnh phương hướng thực hành, cùng với việc sinh viên tốt nghiệp nhanh chóng tìm được việc làm, sẽ tạo nên sự phấn khởi và tin tưởng của sinh viên, sẽ thu hút nhiều sinh viên vào trường học về công nghệ-kỹ thuật. Song song với đào tạo hệ đại học, hai Khoa Cơ-Điện tử và Điện-Điện tử đã chuẩn bị chương trình đào tạo liên thông cho các sinh viên đã tốt nghiệp cao đẳng/cao đẳng nghề hoàn thiện chương trình đại học để nhận bằng kỹ sư.

Với những thành công đã đạt được trong chặng đường 5 năm qua và những phương hướng đào tạo cụ thể, thực tế, chắc chắn Khoa Cơ-Điện tử và Khoa Điện-Điện tử sẽ đóng góp nhiều hơn vào việc phát triển thương hiệu của Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội.

Comments